NP Hoge Kempen – De leukste wandelingen en activiteiten met kinderen

Inhoud van dit artikel

Het Nationaal Park (NP) Hoge Kempen is het enige nationaal park in Vlaanderen. Het park vormt een verzameling van negen – deels aan elkaar grenzende – natuurgebieden. Alle gebieden – ook wel toegangspoorten genoemd – liggen in de provincie Limburg, met het epicentrum in de regio Genk-Maasmechelen, niet ver van de Nederlandse grens. Elke toegangspoort heeft de bezoeker een mooie mix te bieden van natuur, geschiedenis, architectuur, gastronomie en/of attracties. Ook met kinderen zijn er volop leuke dingen te beleven in NP Hoge Kempen; van themawandelingen tot speeltuinen en meer. Onderstaand belichten we per toegangspoort wat er te doen en te zien is, met de nadruk op het aanbod aan kindvriendelijke activiteiten. 

Leuke wandelingen en activiteiten met kinderen in NP Hoge Kempen

Van Zuid naar Noord bestaat Nationaal Park Hoge Kempen uit deze negen toegangspoorten, waar – kort samengevat – o.a. de volgende activiteiten en wandelingen voor kinderen te doen zijn:

  • Pietersheim: dankzij het kabouterpad, de kinderboerderij en het terras naast de heerlijke grote speeltuin is dit voor gezinnen met jonge kinderen een van de leukste toegangspoorten van NP Hoge Kempen.
  • Lieteberg: met het blotevoetenpad, een boeiend insectenmuseum en leuke themawandelingen is toegangspoort Lieteberg een van de favorieten bij kinderen.
  • Kattevennen: met diverse kindvriendelijke wandelingen, een grote speeltuin, een Cosmodrome, uitkijktoren en restaurant krijg je makkelijk een dag om bij deze toegangspoort.
  • Mechelse Heide: bij Mechelse Heide staat een korte wandeling al garant voor diverse natuur en veel speelmogelijkheden. 
  • Terhills: door de combinatie van natuur, mijnhistorie, een grote speeltuin en de ligging nabij horeca en winkels heeft Terhills voor ieder wat wils te bieden. 
  • Thorpark: in Thorpark wijzen steenmannetjes de weg langs een rijke industriegeschiedenis en door een soms surrealistisch landschap met prachtige vergezichten. 
  • Station As: per mini-trein of middels de heksenwandeling kun je de bossen in As ontdekken, inclusief oude treinen, een uitkijktoren en een reusachtig speelbos. 
  • Duinengordel: zowel de duinen op en rond de Oudsberg als het Joekelbos vormen ideaal speelterrein voor kinderen. 
  • Bergerven: bij toegangspoort Bergerven kun je wilde paarden en runderen spotten in een waterrijk gebied.
Overzichtskaart van NP Hoge Kempen, Bron: https://www.nationaalparkhogekempen.be

Onderstaand belichten we per gebied van NP Hoge Kempen wat er zoal voor leuke dingen te doen en te zien zijn voor gezinnen met kinderen. Daarbij is er aandacht voor (thema)wandelingen, gastronomie, speelmogelijkheden, attracties en activiteiten. 

Pietersheim

Toegangspoort Pietersheim is het meest zuidelijke gebied van Nationaal Park Hoge Kempen. De parkentree ligt in Lanaken, op slechts drie km. rijden van Maastricht. De naam Pietersheim is ontleent aan het kasteel in dit gebied. Naast het kasteel ligt een oude waterburcht en ca. een kilometer verderop liggen een kinderboerderij en een enorme speeltuin (gratis toegankelijk) met een restaurant met groot terras.

In het gebied is het mooi wandelen en zijn diverse paaltjesroutes te volgen. Via het – vrij te volgen –  ‘kabouterpad’ kun je van de speeltuin naar het kasteel en weer terug lopen. Het kabouterpad is 40.000 kaboutervoetjes, oftewel 2,7 km., lang. De route gaat langs tal van verstopte kabouters en kabouterdeurtjes. En onderweg worden kinderen uitgedaagd met acht verschillende opdrachten.

De omgeving vol bos en heide is tevens ideaal fietsgebied. Parkeren kan bij het kasteel of – meer aan te bevelen – ruim een kilometer verderop bij de kinderboerderij, waar ook de meeste wandelingen starten (waaronder een rolvriendelijke van 3,7 km.) en een informatiewinkel is (met o.a. kaboutermutsjes te koop en fietsverhuur).

Adres: Neerharenweg 12, Lanaken

Lieteberg

Bij toegangspoort Lieteberg in Zutendaal worden bezoekers begroet door Pier de Mier; de mascotte van deze toegangspoort van het NP Hoge Kempen. En een mier is zeker niet het enige insect dat je hier zult tegenkomen…

In het bezoekerscentrum is namelijk insectenmuseum Entomopolis gevestigd. Het is een klein, mooi ingericht museum waar op luchtige wijze allerlei interessante feiten over insecten worden gepresenteerd. Natuurlijk zijn er ook – zowel opgezette als levende – insecten te bewonderen. Voor kinderen is er ook nog het nodige interactiefs te beleven, zoals een vliegtochtje op de rug van een bij en een wedstrijdje drol rollen tegen een mestkever. Behalve het insectenmuseum zijn bij het bezoekerscentrum ook wisselende exposities en is er een vlindertuin.

Rondom het bezoekerscentrum (met horeca) is een drie km. lang blotevoetenpad (geopend tot november) aangelegd (entreeprijs €4,50 voor kinderen en €6,- voor volwassenen). Op het pad moeten diverse grote klimtoestellen (met o.a. hangbruggen) worden overwonnen. Daarnaast bestaat het pad uit tal van klauterparcours, watertjes en een variatie aan ondergronden: van keien en kiezels tot modder en gras. Op de route liggen ook een uitkijktoren en een klein labyrint.

Verder is dit deel van het nationale park ook ideaal voor een fietstocht of wandeling. In laatstgenoemde categorie is de Alvermannekeswandeling (4 km.) een geschikte wandeling voor kinderen. Via QR-codes kun je met de telefoon geluidsfragmenten en oprachten afspelen die de wandeling tot een afwisselende tocht maken voor kinderen.

Adres: Stalkerweg z/n, Zutendaal

Kattevennen

Kattevennen is een van de grotere toegangspoorten van Nationaal Park Hoge Kempen. Behalve een bezoekerscentrum zijn er een restaurant, mini-golf en een cosmodrome. Het cosmodrome is een 360°-bioscoop waar vooral educatieve familiefilms worden vertoond, over bijv. dinosauriërs en de ruimte. Aansluitend op laatstgenoemde thema is er nabij het bezoekerscentrum een planetenpad. Deze korte wandeling is voorzien van een reeks informatieborden over de verschillende planeten in ons sterrenstelsel.

Het Planetenpad overlapt deels met de Stokkenmanroute. Deze op kinderen gerichte boswandeling leidt langs een twaalftal reusachtige stokkenmannen. 

De Stokkenmanroute (4,2 km.) wordt gewezen via tal van vrolijke stokkenmanpaaltjes. Middels een (gratis) app of een verhaalboekje kun je als wandelaar het verhaal achter elke Stokkenman te weten komen. En met een spelboekje (samen met het verhaalboekje te koop voor €5,-) kunnen kinderen opdrachten uitvoeren en (zelf te tekenen) stempels verzamelen. 

De wandeling gaat vrijwel uitsluitend door bosomgeving, soms dicht langs de bebouwde kom en deels over een lang vlonderpad. Behalve het bos zelf, zijn ook de Stokkenmannen geliefde speelplekken voor kinderen, leuk als sommige zijn om op te klimmen. De wandeling overlapt ook deels met de Beestige Boelwandeling, waarbij kinderen worden uitgedaagd om dierengedrag te kopiëren (bijv. te sluipen als een vos en te kruipen als een salamander). De Beestige Boel wandelkaart is te koop bij het informatiecentrum.

Als mooie afsluiter van de wandeling wacht er nabij het einde een uitkijktoren (tevens snowboardpiste; momenteel nog in aanbouw) en een grote speeltuin. De speeltuin bestaat uit een ouder gedeelte met vooral klimtoestellen en een moderne gedeelte; de ‘speelplaneet’.

Adres: Kattevennen 5, Genk

Mechelse Heide

Toegangspoort Mechelse Heide ligt in Maasmechelen. Het gebied kenmerkt zich door, bos, heide, zandvlaktes en enkele watertjes.

Het Zandloperpad is de eenvoudigste gemarkeerde wandeling in het gebied. De wandelroute van 1,5 km. is rolvriendelijk. Ondanks de korte afstand, leidt het zandloperpad langs enkele mooie plekken. Een van die plekken is het speelduin. Deze zandvlakte is van zichzelf al leuk speelterrein voor kinderen. Een klein watertje en een waterspeeltoestel zorgen voor nog extra speelvermaak.

Een paar honderd meter verderop is de ingang van het Beestige Boelbos. Dit bos is ingericht met houten beelden van dieren en met diverse spelelementen. Bij elk spel staat een ander dier haar vaardigheden centraal. Kinderen worden op die manier uitgedaagd te springen, balanceren, kruipen en meer… Ook staan er diverse elementen waar kinderen zelf een ‘nest’ kunnen bouwen van takken. De route door het Beestige Boelbos is ca 1,5 km. en bij droge omstandigheden ook te lopen met een kinderwagen.

Bij de entree van toegangspoort Mechelse Heide ligt camping Salamander. De camping heeft horeca met terras en een speeltuin. Ook is er een zwembad (alleen voor camping-gasten).

Adres: Joseph Smeetslaan 280, Maasmechelen

Terhills

Terhills in Maasmechelen is de hoofdtoegangspoort tot Nationaal Park Hoge Kempen. Dat klinkt imposanter dan het is, want qua informatievoorziening en – vooral qua horeca – blinkt Terhills zeker niet uit. Gelukkig blinkt Terhills wel uit in andere dingen.

Zo zijn er veel faciliteiten in dit gedeelte van NP Hoge Kempen: van een viersterrenhotel en een luxueus vakantiepark (Terhills resort) tot een cablepark en bioscoop. Ook ligt het grote outletcentrum van Maasmechelen tweehonderd meter van toegangspoort Terhills.

Tot de opvallendste bezienswaardigheden in dit gebied behoren twee oude schachtbokken en een steenberg. Beide kunnen beklommen worden voor een mooi uitzicht. In het geval van de steenberg kan dit als onderdeel van een gemarkeerde rondwandeling van vier km. Wij liepen deze wandeling met onze dochter van (toen) vier jaar. Ondanks de stevige klim onderweg was het voor haar goed te doen. Ook zagen we mensen met kinderwagens op de steenberg, hoewel niet iedere weg naar boven daarvoor even geschikt lijkt.

Bij het bezoekerscentrum is verder een terras (zelfbediening en uitsluitend dranken op de kaart) en een grote speeltuin (‘de speelput’). In een straal van enkele honderden meters eromheen liggen enkele opvallende gebouwen; zowel historische mijnarchitectuur als een futuristisch onderzoekscentrum van de universiteit van Hasselt (Ecotron).  

Adres: Zetellaan z/n, Eisden – Maasmechelen 

Thorpark

Bij de oude mijn van Waterschei, in Genk, is een gebied ingericht als onderdeel van NP Hoge Kempen: Thorpark. De entree van dit gebied bevindt zich bij het voormalige hoofdgebouw van de mijn. In het gebouw is het museum mijndepot gevestigd, waar o.a. rondleidingen door oud-mijnmedewerkers worden gegeven . Ernaast staat de oude schachtbok (op moment van schrijven gesloten voor restauratie), die kan worden beklommen voor een mooi uitzicht. Het geheel vormt een fraai monument, tevens stille getuige van een ooit grote industrie op deze plek.

Andere stille getuigen in Thorpark zijn de steenbergen (‘terrils’) die her en der in het gebied staan. Ze geven het landschap een soms surrealistisch en soms ook heel buitenlands aandoend karakter. De leukste manier om met kinderen een of meer steenbergen te beklimmen is middels de steenmannetjesroute. Langs deze route wijzen steenmannetjes de weg naar de top van de steenberg. Met een app kan op verschillende plekken een verhaaltje worden beluisterd en worden kinderen aangemoedigd om bijv. te speuren naar een of ander. Ook kunnen kinderen onderweg zelf steenmannetjes maken en diverse spelletjes doen met de vele stenen in dit gebied. Eenmaal boven wacht een fenomenaal 360-graden uitzicht. Heen en terug is de route ca. vijf km. In het gebied is een grote zone met picknicktafels. Bij de entree van Thorpark is tevens een restaurant.

Adres: André Dumontlaan 67, Genk

Station As

Toeganspoort Station As bevindt zich bij het voormalige station Asch. De oude treinstellen (veelal voorzien van mooie graffiti’s) die er nog staan kun je als bezoeker op je gemak bekijken. Treinen rijden hier tenslotte niet meer. Behalve, dan dat ene mini-treintje, dat seizoensgebonden (op zondagen) bezoekers meeneemt voor een ritje over het smalspoor door het bos. Bij het station staat ook een 31 meter hoge uitkijktoren voor een leuke panoramablik over de verre omgeving.

Van de verschillende wandelingen die zijn uitgezet in het gebied, is de heksenwandeling het meest kindgericht. Deze 3,8 km. lange wandeltocht start vanaf de parkeerplaats aan de Schuttenbergstraat 2 in As. Vanaf daar gaat de wandeling grotendeels door het bos met onderweg 15 beleefplekken met verhaaltjes (ook te beluisteren via de telefoon) en laagdrempelige opdrachten. Leukste van de heksenwandeling is de eindbestemming: het speelbos. Dit is een ruime open plek met tal van grote klimtoestellen, een glijbaan, schommels, een kabelbaan, een doolhof en een speeltuin voor de allerkleinsten. In het speelbos staan ook picknicktafels en is ruimte voor (zelf meegebrachte) sport en spel.

Adres: Stationsstraat 124 of Schuttenbergstraat 2, As

Duinengordel

Duinengordel ligt in Oudsbergen, in het noordelijke deel van Nationaal Park Hoge Kempen. Het gebied Duinengordel bestaat grotendeels uit bos en deels ook uit heide, grote zandvlaktes en landduinen. Een van die landduinen – de Oudsberg – is dé grote trekpleister in dit gebied. De Oudsberg steekt 85 meter boven zeeniveau uit en is daarmee het hoogste duin van Vlaanderen.

De Oudsberg is eenvoudig te bezoeken vanaf de officiële bezoekersparkeerplaats, net voorbij camping Zavelsbos (op de kruising van de Bergeindestraat en de Kattebeekstraat). Langs de camping en door het bos bereik je na ongeveer een kilometer het duingebied, dat deels is ingericht als struingebied en deels als speelgebied (en deels verboden terrein). 

Door het gebied is een wandelroute (van twee km. en een verkorte route van één km.) voor kinderen uitgezet in de vorm van het Oudsberg-spel. Het spel heeft zeven spelelementen die op een smartphone kunnen worden geopend middels het scannen van qr-codes langs de route. De spelletjes zijn deels meer traditioneel (o.a. ‘Annemaria Koekoek’ en verstoppertje spelen) en sommige wat uitdagender, waar je best wel eens vies van kan worden. 

Al-met-al is het Oudsberg-spel een handig route om het gebied met kinderen te verkennen met – voor de liefhebber – de mogelijkheid om je extra in het zweet te werken met enkele spellen. Gelukkig is het zanderige terrein ook van zichzelf al een leuk speelgebied voor kinderen. Breng een emmertje en een schep mee en ze kunnen er zo uren zoet zijn…

Een wandeling rond de Oudsberg kan mooi worden afgesloten bij Camping Zavelsbos. Op de camping is namelijk een taverne met naast het terras een grote speeltuin (zie foto).

Een andere leuke plek in het gebied Duinengordel is het Joekelbos, op zo een vier km. van de Oudsberg. Het bos bestaat uit een combinatie van loof- en naaldbomen, met her en der enkele grote zandvlaktes, en is deels ingericht als speelbos. Langs een wandelroute van twee km. staan ca. een dozijn houten speelelementen en ongeveer evenzoveel uit hout gesneden beelden van dieren. De spelvormen variëren van balanceren en schommelen tot klimmen en een waterspeeltuin en nog veel meer. 

Als alternatief voor de wandeling van twee km. is er ook een korte rolvriendelijke route van 0,8 km. Horeca is er niet in het Joekelbos. Wel zijn er picknicktafels en een toilet.

Adres Oudsberg: kruising Bergeindestraat/Kattebeekstraat, Maaseik. Adres Joekelbos: Speeltuinstraat 51, Oudsbergen

Bergerven

In 2020 werd Nationaal Park Hoge Kempen uitgebreid met toegangspoort Bergerven. Het is een – deels door grondwinning ontstaan – waterrijk gebied waar Galloway-runderen en Konikpaarden grazen en tal van vogels een thuis hebben. Diverse gemarkeerde wandelroutes (waaronder een rolvriendelijke route van 2,7 km.) leiden de bezoeker vooral door bosgebied. Startpunt voor wandelingen is op verschillende plekken, o.a. vlakbij recreatiedomein Warredal met ook een klimpark (vanaf vier jaar) en mini-golf.

Adres: Brugstraat z/n (Kapel van de weerstand) in Dilsen-Stokkem of Ketelstraat 77, Maaseik (Warredal)

Fietsen met kinderen in Nationaal Park Hoge Kempen
Via knooppunten kun je gemakkelijk je eigen fietsroute uitstippelen over de tientallen kilometers aan fietspaden in Hoge Kempen. Vooral bekendheid geniet het fietspad 'fietsen door de heide' (tussen de knooppunten 550 en 551), waarbij o.a. over een spectaculaire houten panorama-fietsbrug kan worden gefietst. Vanaf maart tot in november kunnen er fietsen worden gehuurd bij de toegangspoorten Pietersheim, Station As, Lieteberg en Kattevennen. Op laatstgenoemde locatie worden ook kinderzitjes en kinderfietsen verhuurd. Een andere optie voor fietsverhuur is Fietsparadijs Limburg, waar ze behalve kinderfietsen ook bakfietsen verhuren. Overigens zijn er ook diverse mountainbikeparcours in het nationaal park.

NP Hoge Kempen met kinderen: antwoord op de meest gestelde vragen

Onderstaand stippen we nog enkele speciale onderwerpen aan m.b.t. een bezoek met kinderen aan Nationaal Park Hoge Kempen. Heb je in dit artikel niet gevonden wat je zocht, stel dan gerust je vraag via het onderstaande opmerkingenformulier. 

Waar in NP Hoge Kempen kan ik goed met een kinderwagen wandelen?

De korte route door het Joekelbos en het Zandloperpad op de Mechelse Heide zijn rolroutes, dus geschikt voor kinderwagen en rolstoel. Verder zijn er gemarkeerde rolroutes bij o.a. Pietersheim, Bergerven en Thorpark. Bij Terhills en Kattevennen zijn delen van het gebied rolvriendelijk.

Welke plek in NP Hoge Kempen is het leukst om te bezoeken met een peuter of kleuter?

Domein Pietersheim – met de kinderboerderij, het kabouterpad en de enorme speeltuin – is het leukst om te bezoeken met een peuter of kleuter.

Waar in Nationaal Park Hoge Kempen zijn er speeltuinen?

Als onderdeel van de toegangspoorten Pietersheim, Terhills, Kattevennen en Station As zijn er vrij toegankelijke speeltuinen. Verder zijn bij de entree tot de gebieden Mechelse Heide en Duinengordel restaurants gevestigd met speeltuin. Op alle vorengenoemde plekken, behalve bij Station As, ligt een horeca-terras bij de speeltuin. Ook zijn er speelmogelijkheden in de speelbossen Joekelbos en Beestige Boelbos, gelegen in respectievelijk Duinengordel en Mechelse Heide. 

Welke wandeling in NP Hoge Kempen is het leukst voor kinderen?
De wandeling door het Joekelbos en het Oudsbergspel (beide in Duinengordel), de Steenmannetjesroute (Thorpark), het wandelpad door het Beestige Boelbos (Mechelse Heide), de Stokkenmanroute (Kattevennen), de Alvermannekesroute en het blotevoetenpad (beide in Lieteberg), het kabouterpad (Pietersheim) en de Heksenwandeling (Station As) zijn leuke themawandelingen voor kinderen. Voor kinderen vanaf zeven jaar zijn er verder nog de B’Oscars wandelingen (met app en boekje a €2,50) op zes locaties in NP Hoge Kempen. 

Welke toegangspoort is het meest geschikt met slecht weer?
Meest geschikt zijn Lieteberg met het insectenmuseum Entomopolis en Kattevennen met de Cosmodrome. 

Welke toegangspoort is het meest geschikt met warm weer?
De waterpoel op de Mechelse Heide en het blotevoetenpad in Lieteberg zijn bij uitstek geschikt met warmer weer. 

Welke toegangspoorten in NP Hoge Kempen liggen dicht bij elkaar en zijn makkelijk met elkaar te combineren?

De rij-afstand tussen de verschillende toegangspoorten verschilt van enkele minuten tot een klein half uur. Dichtbij elkaar liggen achtereenvolgens – met elk maximaal vjjf tot tien minuten rijden ertussen – Terhills, Mechelse Heide, Station As, Thorpark, Kattevennen, Lieteberg en Pietersheim.

Welke toegangspoort in Nationaal Park Hoge Kempen is het allerleukst om te bezoeken?
Lastige vraag. Toen onze kinderen nog in de kinderwagen zaten en later toen we korte wandelingen met ze konden maken, gingen we graag naar Pietersheim (en dat blijft een hele leuke plek). Nu onze kinderen zes en vier zijn en wat langere wandelingen kunnen maken zijn we ook blij verrast door andere gebieden in NP Hoge Kempen. Zelf vind ik Thorpark, Mechelse Heide en Duinengordel qua landschap de meest bijzondere wandelomgeving. De kinderen zijn vooral enthousiast over Lieteberg, niet alleen vanwege het blotevoetenpad, maar ook vanwege het verrassend leuke insectenmuseum. Ook de stokkemannenroute (Kattevennen) behoort tot hun favorieten. Maar, eigenlijk hebben we op elke plek veel plezier beleeft; met wandelen, met de speeltuinen en de horeca, met de uitzichten en bezienswaardigheden…

Ook benieuwd naar kindvriendelijke wandelingen en activiteiten in Nederlands Limburg? Lees dan onze tips voor Zuid-Limburg: Zuid-Limburg – tips met kinderen

DEEL DIT ARTIKEL MET ANDEREN

REAGEER OP DIT ARTIKEL

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.